Chinees nieuwjaar

      Geen reacties op Chinees nieuwjaar

Chinees nieuwjaar, ach, hoe anders kan dat zijn als ons nieuwjaar dacht ik. Nou, heel anders bleek dus. Mijn vrouw, Cindy, is Singaporees van Chinese afkomst en dus was het vieren van Chinees nieuwjaar een ding. En een groot, belangrijk ding.

Ik wist dat ons vuurwerk een Chinese oorsprong heeft, dus ik verwachtte veel geknal. Maar vuurwerk is verboden in Singapore, er is officieel, door de overheid geïnitieerd, vuurwerk op oudjaarsavond, maar geen geknal in de straten, geen dieren die overstuur zijn, geen vuurwerkresten op straat en eigenlijk bevalt me dat wel. Ook met oud & nieuw op onze kalender is het niet het geval.
FP Markt.jpg

Maar goed, de weken voor Chinees nieuwjaar is het gekkenhuis. Ieder plein staat vol met stalletjes vol met traditioneel Chinees prul. Lampionnen, vaantjes etcetera, meestal met een afbeelding van het komende jaar van de Chinese kalender, dus dit jaar stonden overal varkens op. En rijen met bakken vol verschillende rode enveloppen, daarover later meer. En in Chinatown is er een nachtmarkt met traditionele Chinese lekkernijen en producten, je kan daar letterlijk over de hoofden lopen.
FP Year if pig.jpg

Het is ook traditie dat je het huis goed schoonmaakt voor Chinees nieuwjaar, want de eerste vijf dagen mag je niet vegen. Dan veeg je namelijk voorspoed en geluk je huis uit. Nu moet ik zeggen, 5 dagen niet vegen is een traditie die ik wel kan waarderen. Ook is het de bedoeling dat je op oudjaarsavond en nieuwjaarsdag volledig in het nieuw gestoken gaat. En om mijn goede wil te tonen had ik dus ook maar nieuwe sandalen, shorts en shirt gekocht, en droeg ik zelfs een nieuwe boxershort.

Op oudjaarsavond is het de avond voor het ‘reunion dinner’, een diner met familie waarbij er een traditioneel Chinees gerecht op tafel staat, lo hei (waarschijnlijk schrijf ik het verkeerd, maar zo spreek je het uit). Dat is een mix van gerechten. Het oudste familielid in rang* zegt dan traditionele spreuken in het Chinees, de rest van de tafel roept “Huat Ah” en met z’n allen gooi je het gerecht door elkaar met je chopsticks. Cindy heeft mij dat in Nederland al eens laten doen, toen ze in Nederland was rond Chinees nieuwjaar.

De oudste in rang hoeft niet de oudste persoon te zijn. Mijn oudste schoonzus is jonger dan ik, maar omdat ik de nieuwkomer in de familie ben is zijn qua rang wel ouder en noem ik haar ook jiejie, want ‘oudere zus’ betekend. De Chinese cultuur is heel hiërarchisch, en erg verwarrend voor niet Chinezen.

Op nieuwjaarsdag ga je op familiebezoek, je begint bij de rang oudste, en dat was in ons geval Cindy d’r oom aan haar vaderszijde. Het is echt een grote zoete inval, want het was niet alleen Cindy, Ashraf, Aqila en ik, maar ook Cindy’s jongere zus, Jiejie en haar man, en hun vier kinderen. En dan kwam er ook nog allemaal andere familie bij. En aangezien de familie aan die kant een beetje uit elkaar gevallen is, en dit voor het eerst in jaren was dat er weer nieuwjaarsbezoek werd gedaan was haar oom heel emotioneel onder het bezoek. En dat terwijl Chinezen zulke emotie niet graag laten zien. Maar op familiebezoek is er nog meer traditie, traditie waar ik niets van snap. Sinaasappelen!

Als je op bezoek gaat, maar ook als je even naar de buren gaat, dan geef je vier sinaasappels, als teken van voorspoed. Een gift geven, dat snap ik wel. Maar je krijgt ook vier sinaasappels terug. En dan komt de practicus in mij naar boven en denk “doe het dan gewoon niet”. Koop gewoon vier sinaasappels voor jezelf, peuzel ze op of maak er sinaasappelsap van in plaats van een soort stoelendans met de vruchten te doen.
FP Oranges

Na de oom van Cindy bezocht te hebben gingen we langs bij iemand van de familie aan haar moeders kant. Hoe die familieverbanden precies lagen weet ik niet, maar ook dat waren mensen die ze weinig tot nooit zien. En ook daar werden we weer volgestopt met traditionele Nieuwjaars koekjes zoals de love letters, pineapple tarts en meer die je de rest van het jaar niet ziet. Een soort Chinese versie van de oliebol, maar dan anders. En weer werden er sinaasappels geruild.

En dan terugkomend op de rode envelopjes, die je uitspreekt als hung pao. Die geef je aan kinderen en ongetrouwde, jongere, familieleden. Gevuld met geld, bij voorkeur met een 8 in het getal want 8 staat voor geluk. Dus 8 dollar, 18, 28, 38, je snapt het wel. En de biljetten moeten gloednieuw zijn, ongekreukt, schoon, dus in de weken voor Chinees nieuwjaar staan er rijen voor de bank om biljetten te ruilen. Rijen langer dan bij de Intertoys op de laatste dag van opening. En je moet altijd wat envelopjes in reserve hebben voor kinderen die onverwachts bij je visite zijn, want het is ongeluk als je de enveloppen niet geeft.
FP Hung pao.jpg
En dan denk je dat het alles is? Nou nee. Wist je dat Chinees nieuwjaar ieder jaar weer de reden is voor de grootste volksverhuizing die onze aarde telt? Chinese treinen puilen uit, kaartjes gaan twee maanden voor Chinees nieuwjaar in de voorverkoop en gaan harder dan kaartjes voor Justin Bieber. Iedere Chinees gaat voor deze periode terug naar zijn geboortegrond, naar de familie. Er reizen meer mensen in die periode dan dat er Moslims naar Mekka reizen voor de hadj. Chinese winkels zijn ook gewoon een week dicht, zelfs in Singapore zijn de 24 uurs winkels gesloten, coffeeshops zijn een paar dagen dicht en straten zijn uitgestorven. De verkeerslichten werken nog, maar je hoeft niet op groen te wachten om over te steken. Surrealistisch is het, zeker in het altijd drukke Singapore, waar je 24 uur per dag verkeer en mensen ziet, waar de 24 uurs economie op volle toeren draait.

 

Ik ben een echte Nederlander wat dat betreft, doe maar gewoon dan doe je gek genoeg. En ik vind het allemaal nogal veel gedoe, een appje met “gelukkig nieuwjaar” is voor mij goed genoeg. Maar ja, ik woon in een andere cultuur, ik heb daar voor gekozen, dus ik pas me aan. Huat AH!

 

 

Geef een reactie